Suçiçeği, aynı zamanda zona (Herpes Zoster) hastalığına neden olan Varisella-Zoster virüsünden (VZV) kaynaklanmaktadır. Sıklıkla ateşin de eşlik ettiği, yaygın ve kaşıntılı, içi sıvı dolu döküntülerle karakterize, bulaşıcılığı yüksek bir hastalıktır. Hastalığı geçirmek bağışıklık kazandırsa da nadir durumlarda ikinci kez suçiçeği görülebilir. Özellikle bağışıklığı baskılanmış kişilerde ikinci atağın görülme riski daha yüksektir. Suçiçeği geçiren kişilerde ilerleyen yıllarda zona gelişebilmektedir.
Sıklık
Suçiçeği, tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de yaygın görülen bir hastalıktır. Daha çok kış ve ilkbahar aylarında ortaya çıkar. Genellikle 2-8 yaş arası çocuklarda görülse de ergenlerde, yetişkinlerde ve yaşlılarda da görülebilir. Ancak yetişkinlerin %95’i suçiçeğine karşı bağışıktır. Suçiçeği geçirenlerin %2,2-4,7’si hastaneye yatış gerektirecek kadar ağır geçirebilir.
Belirtiler
Suçiçeği hastalığında döküntüler genellikle virüsle temastan 14-16 gün sonra ortaya çıkmakla birlikte, bu süre 10 ila 21 gün arasında değişebilir (kuluçka dönemi). Döküntüler başlamadan 1-2 gün önce ateş, halsizlik, iştahsızlık, baş ağrısı ve bazen hafif karın ağrısı görülebilir. Bu belirtiler genellikle döküntüler ortaya çıktıktan sonraki 2-4 gün içerisinde geçer. Ciltte kaşıntılı kızarıklıklar şeklinde başlayan döküntüler, hafif kabarıklaşarak berrak, içi sıvı dolu kabarcıklar (veziküller) haline gelir ve 24-48 saat sonra kabuklanmaya başlar. İlk oluşan döküntüler kabuklanmaya başlarken yaklaşık 5-7 güne kadar yeni döküntüler ortaya çıkar. Aynı bölgede, farklı evrelerdeki döküntülerin bir arada görülmesi, suçiçeği hastalığının tipik özelliğidir. Döküntüler saçlı deriden başlayarak yüz ve gövdeye doğru yayılır. Yoğunluğu kollarda ve bacaklarda daha azdır. Döküntüler gövdede ve kol ile bacakların üst kısımlarında yoğundur. Döküntüler ilk günlerde daha yoğun olmak üzere yedinci güne kadar devam eder. Hastalığın şiddeti kişiden kişiye değişmekle birlikte asemptomatik de olabilir. Suçiçeği hastalığının şiddeti yaşla birlikte artmaktadır.
Risk Faktörleri
Hastalık çoğunlukla 2-8 yaş arası çocukları etkiler. Bu yaşlarda çocuklar genellikle hızla iyileşir ve hafif seyreder. Bebeklerde, yetişkinlerde, gebelerde ve bağışıklık sistemi zayıf kişilerde ise şu komplikasyonlar görülebilmektedir:
- Ciltte ikincil bakteriyel enfeksiyonlar
- Zatürre
- Kan pıhtılaşma sorunları
- Karaciğer sorunları
- Ensefalit (beyin dokusunda iltihap)
- Beyincik iltihabı
- Konjenital suçiçeği sendromu (Bebekte yaşam boyu süren fiziksel ve öğrenme güçlüklerine neden olmakta)
Bulaş Yolu
Çok bulaşıcı olan bu hastalığın tek enfeksiyon kaynağı insandır. Hastalık, virüs ile enfekte kişiden, solunum yoluyla ya da derideki vezikül denilen kabarcıkların içindeki sıvıyla temas sonucu veya giysiler, yüzeyler ve oyuncaklarla bulaşabilmektedir. Hastalığın bulaşıcılığı döküntüler ortaya çıkmadan 1-2 gün öncesi başlar ve tüm döküntüler kabuklanana kadar devam eder. Ev içi temaslarda bulaşıcılık oranı %80-90’dır.
Aşılama ve Tedavi
Hastalıktan korunmanın en etkili yolu aşılanmadır. Suçiçeği aşısı hastalık yapma gücü azaltılmış canlı virüs aşısı olup koldan enjeksiyon yoluyla uygulanır. Aşılama, Sağlık Bakanlığı’nın Ulusal Aşı Takvimi ve doktorunuzun önerileri doğrultusunda uygun zaman, aralık ve dozlarda uygulanır. Daha fazla bilgi için Aşı Takvimi’ne buradan ulaşabilirsiniz.
Suçiçeği bulaşı olmuş sağlıklı kişiler hekim tarafından görülmeli ve tedavisi (semptomatik veya antiviral) planlanmalıdır.
Koruyucu önlemler
Hasta kişilerle temas edilmemelidir. Gebeler ve bağışıklık sistemi zayıf olan kişiler suçiçeği veya zona hastalığı olan kişilerden uzak durmalıdır. Suçiçeği hastalığından korunmanın en etkili yolu aşılamadır.